ศูนย์พันธุวิศวกรรมและเทคโนโลยีชีวภาพแห่งชาติ (ไบโอเทค) สำนักงานพัฒนาวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีแห่งชาติ (สวทช.) ขอร่วมแสดงความยินดีกับ ทีมวิจัยชีววิทยาโมเลกุลของไวรัสเด็งกี่และฟลาวิไวรัส ในโอกาสที่ผลงานวิจัยและนวัตกรรม “DEN-STRIP Next-generation dengue NS1 rapid test with serotype identification” ได้รับรางวัลเหรียญทอง (Gold Medal) จากการประกวดสิ่งประดิษฐ์และนวัตกรรมนานาชาติ 2026 Bangkok International Intellectual Property, Invention, Innovation and Technology Exposition (IPITEX 2026) ซึ่งจัดโดย สำนักงานการวิจัยแห่งชาติ (วช.) – National Research Council of Thailand (NRCT) ระหว่างวันที่ 5-9 มกราคม 2569 ณ ศูนย์นิทรรศการและการประชุมไบเทค บางนา
นวัตกรรมชุดตรวจไข้เลือดออกรุ่นใหม่ ยกระดับการวินิจฉัยและการเฝ้าระวังโรคอย่างแม่นยำ
ผลงานที่ได้รับรางวัลเหรียญทอง (Gold Medal): DEN-STRIP Next-generation dengue NS1 rapid test with serotype identification DEN-STRIP เป็นนวัตกรรมชุดตรวจโรคไข้เลือดออกแบบรวดเร็ว (rapid test) รุ่นใหม่ ที่พัฒนาขึ้นเพื่อเพิ่มศักยภาพในการตรวจหา แอนติเจน NS1 ของเชื้อไวรัสเด็งกี่ ในระยะเริ่มต้นของการติดเชื้อ พร้อมความสามารถในการ จำแนกชนิดสายพันธุ์ของไวรัสเด็งกี่ (serotype identification) ได้ภายในชุดตรวจเดียว
นวัตกรรมนี้พัฒนาบนพื้นฐานองค์ความรู้ด้านชีววิทยาโมเลกุลและเทคโนโลยีแอนติบอดีขั้นสูง ทำให้สามารถตรวจวินิจฉัยโรคได้อย่างรวดเร็ว แม่นยำ และให้ข้อมูลเชิงลึกมากกว่าชุดตรวจทั่วไป ช่วยสนับสนุนการตัดสินใจทางการแพทย์และการจัดการผู้ป่วยได้อย่างทันท่วงที
ศักยภาพเชิงเทคโนโลยีของ DEN-STRIP
DEN-STRIP ช่วยลดข้อจำกัดของการตรวจวินิจฉัยแบบเดิมที่ไม่สามารถแยกชนิดของไวรัสเด็งกี่ได้ โดยให้ข้อมูลทั้งการยืนยันการติดเชื้อและชนิดสายพันธุ์ในคราวเดียว เพิ่มศักยภาพในการเฝ้าระวังการระบาด การติดตามการหมุนเวียนของสายพันธุ์ และการประเมินความเสี่ยงของการเกิดภาวะแทรกซ้อนในผู้ป่วย
การประยุกต์ใช้และผลกระทบเชิงสาธารณสุข
นวัตกรรม DEN-STRIP สามารถนำไปใช้ประโยชน์ได้ในหลายบริบท อาทิ
- การตรวจคัดกรองผู้ป่วยในสถานพยาบาลและหน่วยบริการสาธารณสุข
- การเฝ้าระวังการระบาดของโรคไข้เลือดออกในระดับพื้นที่และระดับประเทศ
- การสนับสนุนงานวิจัยด้านระบาดวิทยาและการควบคุมโรคติดเชื้อ
- การเพิ่มความพร้อมของระบบสาธารณสุขต่อโรคอุบัติใหม่และอุบัติซ้ำ
จุดเด่นของ DEN-STRIP
- ตรวจหาเชื้อไวรัสเด็งกี่จากแอนติเจน NS1 ได้อย่างรวดเร็ว
- สามารถจำแนกชนิดสายพันธุ์ของไวรัสเด็งกี่ได้ในชุดตรวจเดียว
- เพิ่มความแม่นยำในการวินิจฉัยและการเฝ้าระวังโรค
- เหมาะสำหรับการใช้งานทั้งในสถานพยาบาลและภาคสนาม
ความสำเร็จจากเวที IPITEX 2026 สะท้อนถึงศักยภาพของนักวิจัยไบโอเทค สวทช. ในการพัฒนาเทคโนโลยีชีวภาพด้านการแพทย์และสาธารณสุขที่ตอบโจทย์ปัญหาสำคัญของประเทศ และสามารถยกระดับงานวิจัยไทยสู่การใช้ประโยชน์จริงในระดับนานาชาติ ตอกย้ำบทบาทของประเทศไทยในการรับมือโรคติดเชื้ออย่างมีประสิทธิภาพและยั่งยืน
